امروز: چهار شنبه ۱۳۹۰/۱۱/۱۹

امور ایثارگران دستگاه ها

Page Rank

Page Ranking Tool

چاپ پست الکترونیکی
سخنراني حجت الاسلام والمسلمين"علي ملا نوري"
مدير كل دبيرخانه شوراي فرهنگ عمومي

و شوراي هماهنگي و نظارت بر امر ترويج فرهنگ ايثار و شهادت
در اولين گردهمايي سراسري مسئولان هماهنگي امور ايثارگران
وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي
نشست بعد از ظهر - 12 آذر 1385


بسم الله الرحمن الرحیم.لازم است میلاد با سعادت حضرت رضا (ع) را خدمت همه دوستان عزیزعرض تبریک داشته باشم و همچنین سپاس گزاری کنم از برادر عزیز و ارجمندمان آقای رحمانی و همکاران محترم شان به دو دلیل؛یکی به جهت این که فرصتی فراهم کردند که نکاتی راجع به شورای هماهنگی و نظارت بر امر ترویج فرهنگ ایثار و شهادت از زبان من گفته شود و یکی به واسطه این که امکان این افتخار را برای دبیرخانه شورای فرهنگ عمومی فراهم کردند که اجتماع  شما عزیزان  - که از جمله مخلص ترین و بهترین همکاران وزارت  فرهنگ و ارشاد اسلامی هستید – در این جلسه مبارک و پر بهره در این ساختمان برگزار شود و برای ما فرصت مغتنمی است.
من در این فرصت کوتاهی که در اختیار است و دوستان عزیز هم از صبح شنونده مطالب مفیدی از زبان برادران عزیز بودند،تلاش می کنم به اختصار به سه مطلب اشاره کنم و در پایان یک نکته را متذکر شوم و در بیان این مطالب هم از همین جزوه ای که تحت عنوان «راهنما» آقای رحمانی و همکارانشان زحمت کشیده اند،استفاده بکنم که یک مقداری این جزوه هم بیشتر قابل استفاده باشد و به مثابه یک متن برای بحث های امروز به حساب بیاید و بعد که دوستان بزرگوار به استان های خودشان تشریف می برند از این جزوه استفاده بیش تری بکنند.البته مستحضرید که مجموعه قوانین و مصوباتی که درباره ایثارگران هست در گذشته توسط دبیرخانه شورای فرهنگ عمومی در دو جلد کتاب چاپ شده که می تواند در دسترس دوستان قرار بگیرد،اگر چه آن دو جلد – در عین این که کامل است – به روز نیست و باید آن را کامل و به روز کرد.
تاریخچه و جایگاه شورا
در این جزوه ای که خدمت دوستان است «جزوه راهنما» فصل چهارم آن به ترویج فرهنگ ایثار و شهادت اختصاص پیدا کرده است.مطلب اولی که من از همین جزوه استفاده می کنم و برای شما عرض می کنم تبیین جایگاه،نقش و تاریخچه شورای ترویج فرهنگ ایثار و شهادت است.البته عنوان کامل این شورای ایثار و شهادت عنوان بلندی است که شاید در همین آیین نامه ای هم که این جاست،دوستان دیده اند ؛ آیین نامه«شورای هماهنگی و نظارت بر امر ترویج فرهنگ ایثار و شهادت و بزرگداشت یاد شهیدان و تجلیل از ایثارگران حماسه دفاع مقدس و اعطای تسهیلات فرهنگی و هنری به خانواده های معظم شاهد و ایثارگر».
این شورا به موجب حکمی از احکام برنامه سوم توسعه یعنی بند (د) ماده 159 قانون برنامه توسعه سوم تشکیل شد و از خرداد سال 81 با ابلاغ هیات دولت کارش را در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی آغاز کرد.به دلیل ارتباط منطقی که بین ترویج فرهنگ ایثار و شهادت به عنوان یک نقطه برجسته از فرهنگ جامعه با کار شورای فرهنگ عمومی وجود داشته و  دارد،شورای ترویج در ذیل شورای فرهنگ عمومی دیده شد.اگر قرار باشد در کشور عزیز ما توسعه ای در حوزه فرهنگ عمومی به وجود بیاید – که توسعه فرهنگ عمومی چیزی جز اعتلای شاخص های مثبت فرهنگ عمومی و تلاش برای اصلاح عناصر فرهنگ عمومی نیست – طبیعی است که پرداختن به فرهنگ ایثار و شهادت در اولویت های اساسی قرار می گیرد؛لذا برای پیگیری این بند از قانون برنامه سوم با همکاری مشترک دستگاه های فرهنگی و دستگاه های متولی ترویج فرهنگ ایثار و شهادت که به عنوان دستگاه های اصلی خدمت رسان به ایثارگران هستند مثل بنیاد و در آن زمان مثل ستاد رسیدگی به امور آزادگان و بنیاد جانبازان – چون این بنیاد شهید و امور ایثارگران که امروز ما داریم از محل تجمیع سه دستگاه خدمت رسان به خانواده شهدا،آزادگان و جانبازان ایجاد شده است – آیین نامه ای تدوین می کنند و به تصویب دولت می رسانند که به موجب آن آیین نامه این شورایی که امروز شما دوستان عزیز می شناسید،شکل می گیرد؛شورایی که وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی رئیس آن است و وزرای آموزش و پرورش،علوم،کشور،بهداشت و درمان،بنیاد شهید،سازمان ملی جوانان،سازمان تبلیغات اسلامی،صدا و سیما،سازمان مدیریت و برنامه ریزی و شهردار تهران و یکی از مشاوران رئیس جمهور که طبیعتا مشاور رئیس جمهور در امور ایثارگران است در این شورا عضویت دارند و دبیری این شورا هم به دبیر شورای فرهنگ عمومی کشور واگذار شده و طبیعتا دبیرخانه این شورا هم در دبیرخانه شورای فرهنگ عمومی قرار دارد.من این مطلب را به این جهت توضیح دادم چون در کلام سخنرانان محترمی هم که صبح سخنرانی فرمودند از جمله در سخنان آقای دکتر رحماندوست این نکته ذکر شد و تصریح شد که دبیرخانه شورا باید در وزارت ارشاد باشد.
این شورا حسب آیین نامه اش می باید دو ماه یک بار تشکیل جلسه دهد و شأن آن ،هم شأن هماهنگی بین دستگاه هایی است که در حوزه فرهنگ ایثار و شهادت کار می کنند و هم شأن نظارت و گزارش گیری از مجموعه دستگاه هایی است که برای فرهنگ ایثار و شهادت کار می کنند و هم شأن کمک به آن هاست در اجرای برنامه ها.
مشکلات فراروی شورا
البته شورا در رهگذر این ایام با مشکلاتی روبه رو بوده و گرفتاری هایی پیش رو داشته، از جمله مثلا در بند (6) این آیین نامه که یکی از مهم ترین مواد آیین نامه است یک امکانی پیش بینی شده که هرگز از این امکان استفاده نشده است.ماده ((6 آیین نامه شورای هماهنگی و نظارت بر ترویج فرهنگ ایثار و شهادت پیش بینی می کند که علاوه بر امکانات و اعتباراتی که در اختیار دستگاه های عضو این شورا هست و مکلفند که وظایفشان را انجام دهند،در جدولی که پیوست این آیین نامه است پیش بینی کرده که سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور اعتبارات مورد نیاز فعالیت های مندرج در جدول پیوست این آیین نامه را در ردیف متمرکز و مستقل در لوایح بودجه سنواتی پیشنهاد نماید تا زیر نظر شورا بین دستگاه های ذیربط توزیع شود.این اتفاق هرگز در طول برنامه سوم نیفتاده است.یعنی شورا وظیفه خودش را در حوزه هماهنگی بین دستگاه ها انجام داده که البته عنصر هماهنگی هم عنصر مهمی است و نظارت و گزارش گیری هم مهم است،اما مسئله بودجه و اعتبارات دستگاه ها که این جا پیش بینی شده ،عملا اتفاق نیفتاده است.
در خصوص جلسات منظم شورا هم که تکلیف آیین نامه بوده،یک کم کاری ها و کم توجهی هایی در گذشته بوده است.خوش بختانه از ابتدای دور جدید مدیریت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی حداقل این است که کاستی هایی که به لحاظ بی نظمی در تشکیل جلسات بود،نداریم.جلسه ای که باید دو ماه یک بار تشکیل بشود،از ابتدای تاسیس شورا یعنی از سال81 تا نیمه سال84 مجموعا7جلسه برگزار شده است در حالی که می بایست هر سال6جلسه برگزار می شده است.در دور جدید این جلسات منظم شده است و سر دو ماه برگزار می شود و حضور اعضا هم نسبتا حضور بهتری است و این مشکلات قالبی و شکلی شورا حل شده است.
اصلاح آیین نامه شورا
با توجه به این که در برنامه چهارم هم حکم برنامه سوم درباره شورا تنفیذ شده است می بایست آیین نامه جدید تدوین می شد و به هیات دولت می رفت و با تصویب آن آیین نامه،اصلاحاتی که نیاز بود در شورا اعمال می شد.از اواسط سال گذشته این بازنگری در آیین نامه شروع شده است،به نحوی که جلسات اول و دوم شورا در سال جاری – که بنده در این جا به عنوان خدمت گزار دبیرخانه حضور داشتم – یعنی جلسه اردیبهشت و تیرماه هر دو اختصاص پیدا کرد به تدوین آیین نامه جدید.بسیاری از مشکلات موجود در این آیین نامه رفع شده،اعضای جدیدتری به این شورا اضافه شدند و در ترکیب و شرح وظایف یا کارهایی که اعضا باید انجام دهند تغییراتی ایجاد شده و ضمانت های اجرایی مناسبی برای به عمل رسیدن مصوبات شورا پیش بینی شده و شوراهای ایثار و شهادت استان ها هم در آن طراحی شده است،چیزی که به استناد آیین نامه دور اول برای مان امکان پذیر نبود و پیش بینی نشده بود.این آیین نامه اصلاحی الان در هیات دولت است.منتهاهم زمان شدن این تلاش ها با تقدبم لایحه جامع خدمات ایثارگران به مجلس – که همکاران و دوستان عزیز ما در بنیاد شهید پیگیری می کردند – یک مقدار شائبه هایی  را پدید آورده است. درلایحه،شورایی پیش بینی شده است که تعارض آن شورا با شورای ترویج ایثار و شهادت فعلی از آن استنباط می شود.چون شورای پیش بینی شده در لایحه خدمات ایثارگران ، شبیه همین شورای فعلی است. امیدواریم با تعیین تکلیف نهایی لایحه، این شورا بتواند در جایگاه بالاتری انجام وظیفه کند.بر اساس آیین نامه جدیدی که برای این شورا تدوین شده است ریاست محترم جمهور ریاست این شورا را بر عهده می گیرد و نایب رئیس او وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی است.وزرا و روسای بعضی از دستگاه های اجرایی فرهنگی کشور هم در ترکیب این شورا قرار می گیرند و امید است که خدمات این شورا بتواند از سطح بالاتری برخوردار باشد.این مطلب اول بنده بود که تلاش کردم به تاریخچه این شورا و وضع فعلی این شورا اشاره ای داشته باشم.
رابطه ادارات استانی «ارشاد» با شورا
از خلال عرایضی که داشتم ،نکته ای بر می آید که من تصمیم داشتم در آخر عرایضم بگویم اما همین جا این نکته را اضافه می کنم تا از وقت استفاده بیشتری کرده باشم و آن نکته این است که بالاخره عقبه این شورا در استان ها تکلیفش چیست و دوستان عزیز ما که به عنوان مسئولان امور ایثارگران در ادارات کل فرهنگ و ارشاد اسلامی مشغول انجام وظیفه و خدمت هستند در رابطه با این شورا در استان های خودشان چه تکالیفی دارند یا اساسا وظایفی وجود دارد یا خیر؟من چون قبل از این که در این جا امکان خدمت گزاری داشته باشم در یک استانی خدمت می کردم، تجربه قبل و بعد این کار را می توانم یک مقایسه ای داشته باشم.در دور قبل یعنی در طول برنامه سوم شورای ایثار و شهادت کشور از آن جایی که امکان تاسیس یک شورای مستقل در استان هاوجودنداشت و از سویی پیوند مستحکمی بین حوزه فرهنگ عمومی و حوزه ایثار و شهادت برقراربود،آیین نامه ،پیگیری کارهای شورای ایثار و شهادت در استان ها را به شورای فرهنگ عمومی واگذار کرد.بخشنامه ای از سوی وزیر وقت فرهنگ و ارشاد اسلامی که رئیس شورای فرهنگ عمومی هم بود،به استان ها ابلاغ شد که شورای فرهنگ عمومی استان ها این مسئله ایثار و شهادت را تعقیب کند؛اما طبیعتا استان های مختلف با سلایق گوناگونی به این مسئله پرداختند.در برخی از استان ها کمیته مستقلی به نام «کمیته ترویج فرهنگ ایثار و شهادت»به ریاست مدیر کل ارشاد یا به ریاست یکی دیگر از اعضای شورای فرهنگ عمومی تاسیس شد و در برخی از استان ها هم به تناوب مسائل ایثار و شهادت جمع بندی می شود و در برخی از جلسات فرهنگ عمومی بحث می شود.
اگر آیین نامه جدید شورای ایثار و شهادت به تصویب هیات محترم دولت برسد در آن جا پیش بینی شورای استان هم شده است.یک شورایی موسوم به شورای ترویج فرهنگ ایثار و شهادت به ریاست استانداری و دبیری مدیر کل ارشاد استان پیش بینی شده که با حضور تعدادی از مدیران استان بتواند همین فعالیت هایی که در سطح ملی شورای ترویج فرهنگ ایثار و شهادت انجام می دهد در سطح استان ها انجام دهد،چون این آیین نامه مصوب نهایی نیست طبیعتا حکم آیین نامه پیشنهادی را دارد و قابل استناد و استفاده نیست.اما اگر مصوب شود مالا در استان ها پیگیری های ما به این کیفیت پیش خواهد رفت.
نسبت شورا با «ارشاد»
اما مطلب دوم،جایگاه و نقش وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در این شورا است.من خیلی دوست دارم برای توضیح این مطلب جمله ای از وزیر محترم مان وام بگیرم.در جلسه ای که به همراه آقای رحمانی و اعضای کارگروه فرهنگی شورای مشاوران وزرا در امور ایثارگران در خدمت جناب آقای صفار هرندی بودیم ایشان یک تعبیر خیلی خوبی از نقش وزارت ارشاد و نحوه و جلوه حضور وزارت ارشاد در امر ترویج فرهنگ ایثار و شهاد ت دادند که به نظرم برای همیشه ماندنی است و برای ما به مثابه چراغی برای حرکت است.ایشان فرمودند:این که در وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی یک دفتر درست کنیم که این دفتر به امور ایثارگران وزارت ارشاد بپردازد این طبیعی است،اما این که برای ترویج فرهنگ ایثار و شهادت یک اداره و دفتر درست کنیم که بگوییم اداره ترویج فرهنگ ایثار و شهادت،این چیز منطقی ای نیست.ایشان فرمودند ما وزارت ارشادی می خواهیم که در وزارت ارشاد بودنش،مروج فرهنگ ایثار و شهادت باشد؛یعنی بدنه وزارت ارشاد در معاونت سینمایی،معاونت هنری،معاونت فرهنگی و معاونت مطبوعاتی و به تبع آن ادارات استانی ما باید بیاید در مسیر ترویج فرهنگ ایثار و شهادت قرار گیرد.اتفاقا با مرور  همین آیین نامه ای که پیش روی دوستان است،این نکته به درستی قابل استفاده است.حتی خاطر من است که ایشان درباره تبلیغ مستقیم و غیر مستقیم مفاهیم ارزشمندی مثل ایثار و شهادت و مفاهیم دیگری مثل نماز یک مباحث مفصلی داشتند و در نهایت فرمودند ضرورت پرداختن هنرمندانه به این موضوع است که فلسفه وجودی شورای مشاوران وزرا یا شورای ترویج ایثار و شهادت راایجادمی کند تا برای یافتن راه های بهتر تبلیغ موثر این فرهنگ چاره جویی و راه گشایی کند.(برای دیدن متن سخنان وزیر ارشاد کلیک کنید)
وقتی به جدول پیوست آیین نامه شورای ایثار و شهادت نگاه می کنید درصد بالایی از وظایف این شورا به وزارت ارشاد مربوط می شود،حالا چه به عنوان ماموریت اصلی وزارت ارشاد و چه به عنوان ماموریتی که به دستگاه دیگری سپرده شده اما وزارت فرهنگ وارشاداسلامی به عنوان دستگاه همکار تلقی می شود.اگر جداول پیوست آیین نامه را ملاحظه کنید،هفت برنامه کلی این جا ذکر شده که وزارت ارشاد اسلامی دستگاه اصلی آن یا یکی از دستگاه های اصلی است.بگذریم از این که در بسیاری از برنامه ها یی هم که دارد اجرا می شود  طبیعتا وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به عنوان دستگاه همکار تلقی می شود و باید همکاری کند. خب پس وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به عنوان یکی از اعضای شورای ایثار و شهادت متکفل یک اموری است و موظف است یک اموری را پیگیری کند و متاسفانه به رغم خدمات ارزنده ای که انجام شده – هم در وزارت ارشاد و هم در برخی از دستگاه های شورا – وقتی نسبت به آن چیزی که پیوست این آیین نامه است،نگاه می کنیم،می بینیم کارهایی که انجام شده نسبت به شرح وظایف فراوانی که فهرست کردیم،سهم زیادی نیست.
باید ما به این مسئله دقت کنیم که متولی یا دبیرخانه یک شورایی بودن منافی انجام نقش سازمانی یا تکالیف ساختاری وزارتخانه خودمان در آن مسئله نیست.این که در استان ها شورای ایثار و شهادت – بر اساس آیین نامه جدید – شورایی تاسیس کند که دبیر خانه آن شورا شما دوستان عزیز باشید یا نباشید،این تاثیری در وظایف ذاتی وزارتخانه ما و به تبع آن ادارات کل استانی ما نسبت به امر ترویج ایثار و شهادت ندارد.
در بخش سوم عرایضم می خواستم اشاراتی راجع به فعالیت ها و عملکرد دبیرخانه شورای ایثار و شهادت داشته باشم که دیدم آقای رحمانی محبت کردند و در ادامه این جزوه ای که خدمت شما عزیزان هست (جزوه راهنما)بخشی از فعالیت های این دبیرخانه را – که البته چندان فعالیتی که انسان بتواند به آن ببالد هم نیست – آورده اند.البته فعالیت های قابل تقدیر و ارزنده ای هم شده است ولی در مقابل اصل موضوع که موضوع مهمی است،چیز قابل ذکری نیست.ما در آغاز یک راه هستیم و هنوز تا رسیدن به اهداف مورد نظر فاصله زیادی داریم.
من ترجیح می دهم از ادامه وقت حسن استفاده را کنیم و برنامه ای که تنظیم شده،با تاخیر پیش نرود.لذا دوستان بزرگوار ما خودشان مجموعه فعالیت ها را که خدمت شان دادیم، مرور کنند.من عرایضم را با این نکته جمع بندی می کنم که مایلم سمینار امروز ضمن این که یک توجهی در باب پیگیری مسئله ایثارگران در دستگاه فرهنگ و ارشاد اسلامی ایجاد می کند به این که وظیفه خودمان را به نحو مناسب تری انجام دهیم،ضمنا در تفکیک این موضوع و رفع این ابهام هم این سمینار در حد نهایت موفق باشد که وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از سویی دبیرخانه ای است برای شورایی موسوم به ترویج فرهنگ ایثار و شهادت که این شورا با وظایف و تکالیفی که ذکر کردیم جایگاهی فرا ارشادی دارد و از سویی بدنه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ، خودش یک مجری در درون این شورا است با جهت گیری و تعبیری که من به نقل از وزیر محترم فرهنگ و ارشاد اسلامی عرض کردم.
امیدواریم خدای بزرگ به برکت این روز عزیز و مبارک و به حرمت حضرت رضا(ع) به همه ما توفیق انجام وظیفه عنایت کند.
رحمانی : یک نکته را من در ارتباط با فعالیت این دبیرخانه شورای ترویج ایثار و شهادت عرض کنم ما در شرایط کنونی در وضعیتی هستیم که لازم است دوستان و همکاران ما در استان ها اموری را که به نحوی از انحا مرتبط با امر مقدس ترویج فرهنگ ایثار و شهادت،مقاومت و جهاد است حتما با همراهی و هماهنگی دبیرخانه و تشکیلاتی که جناب آقای ملانوری مسئولیت آن را دارند،انجام دهند.بعضا مشاهده می کنیم یک ناهماهنگی هایی در این امر وجود دارد.دبیرخانه  برای این تشکیل شده است که این هماهنگی را ایجاد کند و تک نوازی هایی که در بعضی از جاها صورت می گیرد اصلا به مصلحت کار ما نیست.همه هم و غم ما باید این باشد که فرهنگ ایثار و فداکاری جزئی از فرهنگ عمومی شود.اگر بنا باشد این فرهنگ محدود شود در بعضی از مفاهیم و مصادیقی مثل تشکیلاتی که به نام مقدس شهدا است یا تشکیلاتی که به نام دفاع مقدس است معنایش این است که بقیه مردم کاری به کار این قضیه نداشته باشند و این امر مخصوص و منحصر به یک جمعی به نام خانواده معظم شهدا و ایثارگران است و لاغیر.این غلط است.ما که نمی خواهیم جامعه را دو قطبی کنیم؛یک طرف ایثارگران یک طرف بقیه مردم.شهروند درجه یک و دو که نداریم.علت این که این تشکیلات دبیرخانه ترویج فرهنگ ایثار و شهادت درذیل دبیرخانه شورای فرهنگ عمومی مستقر شده همین است که بنا بوده این فرهنگ جزء مهمی از فرهنگ عمومی باشد.یعنی بناست که بحث ترویج فرهنگ ایثار و شهادت جزئی و بلکه مهم ترین جزء فرهنگ عمومی باشد و روح و جان مردم با این مفهوم پیوند بخورد و هماهنگی پیدا کند.تقاضای سازمانی ما از دوستان مان در استان ها این است که حرکت هایی که می خواهند انجام دهند در سطح استان،حتما توجه کنند که با هماهنگی کامل با دبیرخانه  در مجموعه شورای فرهنگ عمومی صورت بگیرد.
 
نظرها

نظر خود را وارد نمایید